Bekkenfysiotherapie en Incontinentieklachten

Bekkenfysiotherapie

De behandeling van bekkenpijn, al dan niet samenhangend met zwangerschap vormt een onderdeel van bekkenfysiotherapie.

Wat is bekkenfysiotherapie?
Bekkenfysiotherapie is fysiotherapie bij bekkenklachten zoals:

  • ongewild verlies van urine en/of ontlasting;
  • niet te onderdrukken aandrang om te plassen en/of te ontlasten;
  • moeizaam kwijt kunnen van ontlasting;
  • verzakkingen van blaas, baarmoeder of darmen;
  • pijn in de onderbuik, lies, rond de anus of de geslachtsdelen;
  • pijn bij gemeenschap, als de klachten samenhangen met de bekkenbodem; 
  • begeleiding bij operaties in de onderbuik;
  • bekkenpijn in de periode rond en na de zwangerschap en bevalling;
  • begeleiding tijdens zwangerschap en bevalling.
Werkwijze
De bekkenfysiotherapeut vraagt u eerst om precies te vertellen welke klachten u heeft. Daarna doet zij een lichamelijk onderzoek, waarbij zij let op uw houding, ademhaling, spierkracht en de beweeglijkheid en stabiliteit van de rug en het bekken.
De bekkenfysiotherapeut vraagt u om de bekkenbodemspieren aan te spannen en weer los te laten, om een paar keer te hoesten en om te persen.
De bekkenbodemspieren kunnen ook worden onderzocht middels uitwendige palpatie. Na het onderzoek maakt de bekkenfysiotherapeut een behandelplan, dat zij met u bespreekt.

Bekkenbodemproblemen
Dysfunctioneren wil zeggen ‘niet werken zoals het hoort te werken’.
Dit kan met betrekking tot de bekkenbodem betekenen dat het gaat om een tekort aan spierkracht, een onvoldoende bestuurbaarheid van de bekkenbodemspieren of een teveel aan spierspanning in de bekkenbodem.
Omdat het functioneren van de bekkenbodemspieren van invloed is op het functioneren van blaas, endeldarm en ook op seksuele functies, kan een en ander leiden tot verschillende klachten. Dat kan betekenen:
  • moeite met ophouden van plas, windjes of ontlasting
  • een niet te onderdrukken gevoel van aandrang om te plassen of te ontlasten
  • een verzakkingsgevoel
  • moeite met uitplassen en/of ontlasten
  • pijn in de onderbuik, onderrug of rond de geslachtsorganen
  • bekkenpijn
  • pijn bij vrijen
  • erectiestoornissen

Plasproblemen en incontinentie 
Er zijn verschillende soorten van plasproblemen die kunnen voorkomen bij zowel vrouwen, mannen als bij kinderen. Vaak merkt u de problemen voor, tijdens of na het plassen.

Een aantal voorbeelden van plasproblemen zijn:
  • Ongewild verlies van urine
  • Niet te onderdrukken aandrang om te plassen
  • Moeizaam kwijt kunnen van urine
  • Pijnklachten voor, tijdens of na het plassen
  • Niet goed uit kunnen plassen
  • Vaak moeten plassen, overdag en / of ’s nachts
Al deze problemen kunnen een verschillende oorzaak hebben. Er kan sprake zijn van een onder- of overactiviteit van de bekkenbodemspieren, vergrote prostaat, verzakking, blaasontsteking, etc. Het is daarom van belang dat er een juiste diagnose wordt gesteld zodat behandeling van de klacht op een juiste manier wordt aangepakt.
 
Bekkenfysiotherapie na de zwangerschap (postpartum)
Een zwangerschap en bevalling zijn risicofactoren voor het ontstaan van bekken- en bekkenbodemdisfuncties.
Veel vrouwen hebben na de bevalling vragen over de veranderingen met betrekking tot plassen, ontlasten en/of gemeenschap. Veel veranderingen die lijden tot klachten, herstellen zich binnen 6 weken na de bevalling. U kunt contact opnemen met de bekkenfysiotherapeut als deze veranderingen of klachten niet verdwijnen.

Klachten die u kunt ervaren:
  • Pijnklachten van  lage rug, bekken en/of bekkenbodem
  • Verlies van urine en/of ontlasting
  • Heftige drang voor urine en/of ontlasting
  • Verzakkingsklachten (zwaar gevoel in bekkenbodem)
  • Seksuele klachten (denk aan pijnklachten tijdens gemeenschap)
  • Vragen over opbouw van sporten/werken

Tijdens een consult bij de bekkenfysiotherapeut worden bovenstaande onderwerpen en klachten uitgebreid uitgevraagd en besproken. Eventuele risicofactoren worden ook geïnventariseerd.  Aansluitend vindt er een lichamelijk onderzoek plaats, afhankelijk van het probleemgebied.
Afhankelijk van de uitkomst na het onderzoek wordt met u besproken of een behandeling nodig is. Verschillende behandelopties worden besproken. Het kan ook zijn dat adviezen voldoende zijn.

Een postpartum consult bij de bekkenfysiotherapeut kan worden aangevraagd door verloskundigen, gynaecologen, huisartsen maar ook door u zelf. Vraag een consult aan na de reguliere nacontrole door de verloskundige of gynaecoloog.

NIMOC
Wat Is NIMOC?
NIMOC is de afkorting van Non-Invasive Mobilization of the Coccyx. Dit betekent een uitwendige behandeling van het os coccygis. In gewoon Nederlands is dit een herstel van de afwijkende stand van het stuitje door een heel milde, uitwendige beweging. De kortdurende mobilisatie wordt in zit uitgevoerd en is bijna nooit pijnlijk of belastend voor de patiënt.

Het stuitje kan een afwijkende stand krijgen door een val op je billen of een bevalling. Dit kan kort geleden zijn maar soms ook heel erg lang geleden ontstaan zijn, waarbij de klachten langzaam verergeren.
Deze NIMOC is een ‘nieuwe’ behandelmethode van de (bekken)fysiotherapeut voor het behandelen van rug- en bekkenklachten, waaronder stuitpijn. Deze methode geeft een extra mogelijkheid voor de (bekken)fysiotherapeut om patiënten met stuitpijn, bekkenpijnklachten, liesklachten en anuskramp te behandelen; met verbazingwekkende resultaten. Maar ook bij patiënten met incontinentieklachten voor urine of ontlasting, seksuele pijnklachten of patiënten die moeite hebben om de urine of ontlasting kwijt te raken, wordt vermindering van de klachten gezien. Verder wordt er vermindering van pijn gerealiseerd bij patiënten met rugklachten.
 
Wanneer de stand van het os coccygis meespeelt, wordt vaak gezien dat de patiënten met rugklachten niet lang kunnen staan en/of zitten maar ook pijn hebben bij het gaan staan vanuit zit. De NIMOC is geen behandeling op zich maar wordt vaak gecombineerd met andere behandelmethoden.
 
Het komt niet sporadisch voor dat patiënten met ernstige klachten, die al tientallen jaren aanwezig zijn, na de NIMOC behandeling veel minder klachten hebben of zelfs klachtenvrij zijn.

Vergoeding
De zorgverzekeraar vergoedt de bekkenfysiotherapeutische behandeling over het algemeen als u voor fysiotherapie verzekerd bent met een aanvullende verzekering.